Tarief checken

Hypotheekrente in 50 jaar perspectief — van dubbele cijfers tot nu

Over een halve eeuw bewoog de Nederlandse hypotheekrente van de dubbele cijfers in de jaren tachtig naar een historisch dieptepunt rond 2021, om daarna weer te stijgen. Hieronder de doorlopende, op uniforme wijze gemeten reeks vanaf 2003, met context over de periode daarvoor.

2,00%3,00%4,00%5,00%jan 2003sep 2007mei 2012jan 2017sep 2021mei 2026

Bron: ECB MIR / De Nederlandsche Bank · Laatst bijgewerkt: · Doorlopende reeks vanaf 2003

Vijf decennia in vogelvlucht

Jaren zeventig en tachtig: hoge inflatie zorgde voor hoge rentes. De hypotheekrente stond tijdelijk in de dubbele cijfers. Deze periode valt buiten onze gemeten reeks, maar is goed gedocumenteerd.

Jaren negentig en begin 2000: een geleidelijke daling richting 5 à 6%, waar onze doorlopende reeks in 2003 op aanknoopt.

2008–2021: na de piek rond de financiële crisis zette een lange daling in, versterkt door het ruime ECB-beleid, tot het historische dieptepunt rond 2021.

2022–heden: de inflatieschok dwong de ECB tot snelle renteverhogingen, gevolgd door een normalisatie. Binnen de moderne reeks lag de hoogste maandstand op 5,63% (oktober 2008) en de laagste op 1,65% (september 2021).

Voor de cijfers per jaar en de reële rente: zie het volledige historische overzicht.

De hypotheekrente per decennium

Voor de decennia vanaf 2003 rekenen wij het gemiddelde uit onze gemeten reeks (5–10 jaar vast). Voor de jaren tachtig en negentig bestaat geen uniform gemeten reeks op dezelfde basis; daarvoor geven wij de gedocumenteerde orde van grootte, zonder een exact cijfer te suggereren dat wij niet kunnen onderbouwen.

Hypotheekrente per decennium. Gemeten cijfers: gemiddelde 5–10 jaar vast (ECB/DNB). Pre-2003: gedocumenteerde orde van grootte (bron: DNB).
DecenniumGemeten gemiddelde (5–10j)Karakteristiek
Jaren tachtigGeen uniforme reeksDubbele cijfers, tijdelijk richting 12–13% door hoge inflatie
Jaren negentigGeen uniforme reeksGestage daling van circa 8–9% naar 5 à 6%
2003–20094,60%Hoog niveau rond 4,5–5%, piek bij de kredietcrisis van 2008
2010–20193,31%Lange daling door ruim ECB-beleid, richting historische laagtes
2020–heden2,89%Dieptepunt in 2021, gevolgd door de scherpe renteschok van 2022–2023

De hypotheekrente in de jaren 80

De jaren tachtig waren het decennium van de hoge rente. Een aanhoudend hoge inflatie vertaalde zich in hypotheekrentes die tijdelijk in de dubbele cijfers stonden — naar gedocumenteerde schatting richting de 12 à 13% op het hoogtepunt in de vroege jaren tachtig. Wie in die periode een huis kocht, betaalde een veelvoud van de maandlast die bij hetzelfde bedrag hoorde in het dieptepunt van 2021. Exacte, op onze basis gemeten maandcijfers publiceren wij voor dit decennium niet; de orde van grootte staat in de jaarverslagen van De Nederlandsche Bank.

De hypotheekrente in 1990

Rond 1990 was de scherpste top al achter de rug. De hypotheekrente lag naar schatting rond de 8 à 9% — nog altijd fors hoger dan vandaag, maar duidelijk lager dan de pieken van begin jaren tachtig. Door de jaren negentig heen zette de daling gestaag door richting de 5 à 6% waarop onze doorlopende reeks in 2003 aanknoopt. Ook voor 1990 geldt: wij tonen de gedocumenteerde orde van grootte en geen exact cijfer dat wij niet op vergelijkbare wijze kunnen onderbouwen.

Veelgestelde vragen

Hoe hoog was de hypotheekrente vroeger, in de jaren tachtig?
Veel hoger dan nu. In de jaren tachtig lagen de hypotheekrentes in Nederland in de dubbele cijfers — tijdelijk richting de 12-13%, gedreven door de hoge inflatie van dat decennium. Die periode valt buiten onze doorlopende, op uniforme wijze gemeten reeks (die in 2003 begint), maar de orde van grootte is goed gedocumenteerd in de jaarverslagen van De Nederlandsche Bank.
Wat was de hypotheekrente in 1990?
Rond 1990 lag de hypotheekrente in Nederland naar schatting rond de 8 à 9% — fors hoger dan nu, maar al gedaald ten opzichte van de dubbele cijfers van begin jaren tachtig. Wij publiceren voor die periode geen exacte, op dezelfde basis gemeten maandcijfers; onze uniforme reeks begint in 2003. De orde van grootte is gedocumenteerd bij DNB.
Waarom toont de grafiek pas vanaf 2003?
De ECB-MIR-statistieken worden sinds 2003 op uniforme, vergelijkbare wijze voor Nederland gepubliceerd. Voor de jaren daarvoor bestaan cijfers, maar op een andere methodologische basis; die mengen we bewust niet in dezelfde grafiek om geen misleidend beeld te geven.
Wat was het laagste en hoogste punt binnen de moderne reeks?
Binnen de doorlopende reeks vanaf 2003 lag de piek in oktober 2008 (5,63% voor 5–10 jaar vast) en het dieptepunt in september 2021 (1,65%). De exacte standen ziet u hieronder en op de pagina Historisch.

Let op: Indicatieve tarieven, niet bindend. Werkelijke rente afhankelijk van persoonlijke situatie.